UOKIK - Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów

Proces restrukturyzacji Stoczni Gdańskiej i Stoczni Gdynia oraz Stoczni Szczecińskiej Nowa rozpoczął się jeszcze przed przystąpieniem Polski do Unii Europejskiej i trwa do dzisiaj. Korzystanie przez przedsiębiorców, w trakcie tego procesu, z pomocy publicznej, po 1 maja 2004 roku wymagało zgody Komisji Europejskiej. W związku z tym Polska notyfikowała zamiar udzielenia wsparcia dla wszystkich trzech stoczni, przedkładając jednocześnie plany restrukturyzacyjne dla tych przedsiębiorstw.

Postępowanie Komisji Europejskiej

Dodatkowe wyjaśnienia i informacje przekazane przez Polskę, na wniosek KE, nie wystarczyły do podjęcia przez nią decyzji o zgodności notyfikowanej pomocy z rynkiem wewnętrznym, dlatego 1 czerwca 2005 roku Komisja wydała decyzje o wszczęciu formalnych postępowań wyjaśniających. KE miała wątpliwości, czy przeprowadzone dotychczas oraz planowane działania restrukturyzacyjne doprowadzą do odzyskania przez stocznie trwałej zdolności do konkurowania na rynku, czy udział własny w kosztach restrukturyzacji jest znaczący, czy zastosowane zostały właściwe środki wyrównawcze oraz czy wielkość pomocy została ograniczona do niezbędnego minimum. Postępowanie wyjaśniające trwa 18 miesięcy. W sprawach skomplikowanych, a taką są z pewnością stocznie, termin ten może ulec wydłużeniu. Postępowanie kończy wydanie przez KE decyzji: pozytywnej, warunkowej lub negatywnej. Decyzja negatywna wiąże się z koniecznością zwrotu udzielonego wsparcia, o ile pomoc była udzielana przed zakończeniem przez Komisję postępowania notyfikacyjnego.

Do czasu zakończenia unijnych procedur państwo członkowskie powinno wstrzymać się z udzielaniem wsparcia. W przypadku stoczni organy udzielające pomocy nie respektowały tego obowiązku, co wynikało z konieczności zapewnienia funkcjonowania spółek do zakończenia procesu prywatyzacji. Stąd też, wraz z upływem czasu, wielkość pomocy systematycznie się zwiększała. W okresie 1 maja 2004 roku - 31 lipca 2008 roku, jej wartość nominalna wyniosła: 5 587 mld zł – dla Stoczni Gdynia i Stoczni Gdańsk oraz 2 995 mld zł – dla Stoczni Szczecińska Nowa. Dane te pochodzą od stoczni i były zweryfikowane przez organy udzielające pomocy.

Rola Prezesa UOKiK

Kompetencje Prezesa UOKiK w zakresie pomocy publicznej określone są w ustawie z 30 kwietnia 2004 roku o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej. Należą do nich m.in. opiniowanie i notyfikacja pomocy publicznej Komisji Europejskiej oraz koordynowanie procesu współpracy organanów udzielających pomocy oraz jej beneficjentów z Komisją Europejską, poprzez przekazywanie w imieniu władz polskich informacji oraz dokumentów, a także odpowiedzi na pytania przesyłane przez KE.