Zamknij [x]
Korzystanie z witryny oznacza zgodę na wykorzystanie plików cookie z których niektóre mogą być już zapisane w folderze przeglądarki
Więcej informacji można znaleźć w Polityce prywatności i wykorzystywania plików cookies w serwisie

UOKIK - Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów

Powiększ czcionkęPomniejsz czcionkęWersja z wysokim kontrastemWersja tekstowaWersja tekstowaKanał RSSPobierz kod QREnglish version

Tu jesteś: Strona główna > Urząd > Informacje ogólne > Aktualności

Jak uniknąć kary za zmowę

< poprzedni | następny > 17.09.2008

Jak uniknąć kary za zmowę

Co roku UOKiK nakłada na przedsiębiorców biorących udział w niedozwolonych porozumieniach kary liczone w setkach milionów złotych. Dotkliwych sankcji można uniknąć współpracując z organem antymonopolowym. Umożliwia to program leniency

Niedozwolone porozumienia przedsiębiorców, dotyczące np. cen towarów czy podziału rynku, należą do szczególnie szkodliwych naruszeń konkurencji. Są one niezwykle trudne do wykrycia i udowodnienia, ze względu na niejawny charakter. Mają negatywny wpływ na gospodarkę, dlatego kary dla uczestników są dotkliwe - sięgają do 10 proc. przychodu. Dotychczas najwyższą karą nałożoną przez UOKiK za zmowę cenową było łącznie 110 mln zł dla uczestników porozumienia pomiędzy producentem farb i lakierów a marketami budowlanymi. Najwyższe kary - ponad 32 mln zł - otrzymali: Leroy Merlin Polska oraz Polifarb Cieszyn-Wrocław.

Jednym ze sposobów na zdobycie dowodów na istnienie kartelu są informacje uzyskane bezpośrednio od jego uczestnika. Taką możliwość daje program leniency (ang.: pobłażliwość, wyrozumiałość, łagodność), który z jednej strony wymaga od przedsiębiorców wycofania się z niedozwolonego porozumienia, z drugiej zaś skłania do współpracy z organem antymonopolowym, który w nagrodę odstępuje od wymierzenia kary bądź ją obniża. 30 lat temu takie rozwiązanie przyjęły Stany Zjednoczone, a w 1996 roku Komisja Europejska.

W Polsce program leniency funkcjonuje od 1 maja 2004 roku - dotychczas do Urzędu wpłynęło 13 wniosków (w Austrii od 2006 roku złożono 11 takich aplikacji, a w Czechach cztery od 2001 roku). Jednym z priorytetów UOKiK w najbliższych latach jest propagowanie tej instytucji, czemu ma służyć m.in. surowsza polityka karania przedsiębiorców oraz przygotowywane obecnie - jasne wytyczne dotyczące kryteriów ustalania sankcji finansowych dla przedsiębiorców.

Przykładem korzyści wynikających z uczestnictwa w programie łagodzenia kar jest wspomniana zmowa pomiędzy Polifarbem Cieszyn-Wrocław a marketami budowlanymi. Współpraca oraz informacje przekazane Urzędowi pozwoliły jednemu z uczestników - spółce Castorama - uniknąć dotkliwej kary. Podczas gdy pozostali otrzymali kary w wysokości nawet kilkudziesięciu milionów złotych, uczestnik programu leniency zapłacił 50 tys. zł.

Dowodem na opłacalność współpracy z organem antymonopolowym są także doświadczenia innych państw. W Stanach Zjednoczonych jedna ze spółek uniknęła kary w zamian za informacje, dzięki którym udało się rozbić tzw. kartel witaminowy. Innych uczestników tego porozumienia ukarano łącznie kwotą bliską 750 mln dolarów, a pracownicy otrzymali kary pozbawienia wolności. Amerykańskie prawo antymonopolowe umożliwia bowiem odpowiedzialność osób fizycznych - uczestnikowi kartelu grozi do 10 lat więzienia oraz do miliona dolarów kary.

Charakter sankcji jest jedną z najważniejszych różnic między amerykańskim i europejskim modelem leniency. Odpowiedzialność karna kadry kierowniczej za udział w kartelu funkcjonuje także w krajach europejskich, np. w Wielkiej Brytanii, Irlandii i Słowenii. Podobne rozwiązanie chcą przyjąć także Czechy. Zdaniem UOKiK odpowiedzialność osób fizycznych za udział w nielegalnym porozumieniu może zachęcić do współpracy z organem antymonopolowym. Do rozważenia pozostaje czy powinna być to odpowiedzialność finansowa, czy również karna.

Polityce łagodzenia kar w Unii Europejskiej oraz doświadczeniom amerykańskim poświęcone zostało międzynarodowe seminarium organizowane przez UOKiK, w ramach Środkowoeuropejskiej Inicjatywy w sprawie Współpracy Organów ds. Konkurencji (CECI), zrzeszającej Polskę, Czechy, Słowację, Słowenię i Węgry. - Spójność przepisów, przewidywalność i jednolitość orzecznictwa, a także konsekwencja w działaniu, to warunki konieczne z punktu widzenia skuteczności programu leniency - uważa Małgorzata Krasnodębska-Tomkiel, Prezes UOKiK. W spotkaniu uczestniczyli także, m.in. przedstawiciele organów antymonopolowych Austrii, Rosji, Rumunii, Estonii oraz Departamentu Sprawiedliwości Stanów Zjednoczonych i Komisji Europejskiej.

Przedsiębiorca chcący ubiegać się o odstąpienie od kary nie może być inicjatorem porozumienia ani nakłaniać do udziału w nim. Powinien także jako pierwszy z uczestników zmowy dostarczyć informację o istnieniu zakazanego porozumienia, wystarczającą do wszczęcia postępowania antymonopolowego lub przedstawić dowód umożliwiający wydanie decyzji. Ponadto musi aktywnie współpracować z Prezesem Urzędu w toku postępowania, dostarczając wszelkich dowodów, którymi dysponuje oraz zaprzestać udziału w porozumieniu. W przypadku, gdy skruszony uczestnik zmowy nie spełnia tych warunków może ubiegać się o zmniejszenie sankcji finansowej, pod warunkiem przedstawienia dowodu, który przyczyni się do wydania decyzji oraz zaprzestania uczestnictwa w porozumieniu.

Jeśli uczestnik niedozwolonej zmowy spełnia te warunki może zgłosić się do Departamentu Ochrony Konkurencji w Urzędzie Ochrony Konkurencji i Konsumentów - faks 22 826 30 51, telefon 22 55 60 299 lub mbychowska@uokik.gov.pl

Dodatkowe informacje:
Małgorzata Cieloch, Rzecznik prasowy UOKiK
Pl. Powstańców Warszawy 1, 00-950 Warszawa
Tel. 22 827 28 92, 55 60 106, 55 60 430
faks 22 826 11 86

E-mail: mcieloch@uokik.gov.pl

Tagi: wydarzenia, zmowa cenowa

Pliki do pobrania

Galeria zdjęć

Międzynarodowe seminarium: Do więzienia za zmowę cenową? Amerykańskie i europejskie doświadczenia z programem łagodzenia kar (leniency) - 17.09.2008 Międzynarodowe seminarium: Do więzienia za zmowę cenową? Amerykańskie i europejskie doświadczenia z programem łagodzenia kar (leniency) - 17.09.2008 Międzynarodowe seminarium: Do więzienia za zmowę cenową? Amerykańskie i europejskie doświadczenia z programem łagodzenia kar (leniency) - 17.09.2008

 

Warto przeczytać

Pułapki w menu dla turysty - kontrole Inspekcji Handlowej
Pułapki w menu dla turysty - kontrole Inspekcji Handlowej

Plamiak zamiast dorsza, kebab z baraniną bez baraniny, oscypek zastąpiony roladą ustrzycką – takie dania serwowały restauracje, bary czy smażalnie w miejscowościach turystycznych. ...>

Branża mleczarska - raport UOKiK
Branża mleczarska - raport UOKiK

Obowiązek wydania całego mleka z gospodarstwa pod groźbą kary. To nie opis polskiej wsi z XVI wieku, lecz umowa mleczarni z rolnikiem w 2018 roku.   ...>

Kontrola koncentracji - podsumowanie czterech miesięcy
Kontrola koncentracji - podsumowanie czterech miesięcy

73 zgody na koncentrację wydał UOKiK w ciągu ostatnich czterech miesięcy. W dwóch decyzjach urząd nałożył na przedsiębiorców kary finansowe. Jedna z nich dotyczyła braku zgłoszenia przejęcia sieci Empik.   ...>

Jakość paliw w 2017 roku
Jakość paliw w 2017 roku

Inspekcja Handlowa zakwestionowała w ubiegłym roku 2,34 proc. skontrolowanych próbek paliw płynnych u wybranych losowo przedsiębiorców.   ...>

UOKiK szuka zmów
UOKiK szuka zmów

Cztery akcje przeszukiwania od początku roku. UOKiK sprawdził dystrybutorów sprzętu fotograficznego, kompresorów, pojazdów i części zamiennych oraz agencje marketingowe.     ...>

Komitet Społeczny Rady Ministrów o działaniach na rzecz ochrony konsumentów
Komitet Społeczny Rady Ministrów o działaniach na rzecz ochrony konsumentów

Nieuczciwe działania przedsiębiorców, którzy wykorzystują ufność osób starszych, ich naiwność czy nieznajomość prawa konsumenckiego, to zjawisko, które musimy wyeliminować ...>

Ponad 1,65 mln zł kar dla firm pożyczkowych - decyzje UOKiK
Ponad 1,65 mln zł kar dla firm pożyczkowych - decyzje UOKiK

Pierwsza pożyczka do 2000 zł za darmo”, „nawet w 15 minut” – kusiły Net Credit i Incredit, ale żadna z tych obietnic nie była w pełni prawdziwa.   ...>

Kurs online na temat zmów przetargowych
Kurs online na temat zmów przetargowych

Skorzystaj ze szkolenia poświęconego prawu konkurencji w zamówieniach publicznych. Dowiedz się, czym jest zmowa przetargowa oraz jakie są sposoby jej wykrywania ...>

 

  
  

Do góry

Zobacz także:
Bezpieczne place zabawICPENKonkurs na prace magisterskie i doktorskieEuropejskie Centrum KonsumenckieUE