Zamknij [x]
Korzystanie z witryny oznacza zgodę na wykorzystanie plików cookie z których niektóre mogą być już zapisane w folderze przeglądarki
Więcej informacji można znaleźć w Polityce prywatności i wykorzystywania plików cookies w serwisie

UOKiK - Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów

Powiększ czcionkęPomniejsz czcionkęWersja z wysokim kontrastemWersja tekstowaWersja tekstowaKanał RSSPobierz kod QREnglish version

Tu jesteś: Strona główna > Urząd > Informacje ogólne > Aktualności

Debata na temat etyki w reklamie

< poprzedni | następny > 05.10.2005

Debata na temat etyki w reklamie

O etyce w reklamie oraz możliwości zwalczania nieuczciwego i sprzecznego z dobrymi obyczajami przekazu komercyjnego na drodze samoregulacji dyskutowali w siedzibie „Rzeczpospolitej” przedstawiciele Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, Europejskiego Stowarzyszenia Norm w Reklamie, środowisk akademickich, a także organizacji zrzeszających reklamodawców oraz agencje reklamowe. Inicjatorem debaty był UOKiK

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów każdego roku podejmuje kilkadziesiąt spraw związanych z nieuczciwą reklamą. W ubiegłym roku UOKiK prowadził 42 postępowania administracyjne zakończone decyzjami stwierdzającymi stosowanie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów oraz 88 postępowań wyjaśniających. Do października bieżącego roku było to odpowiednio 54 i 46 postępowań.

Ponadto UOKiK skierował do przedsiębiorców 10 wystąpień na podstawie ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Ich tematyka w przeważającej liczbie dotyczyła usług turystycznych oraz edukacyjnych, a ponadto usług remontowo-budowlanych, bankowych i ubezpieczeniowych. Kwestionowano niepełne lub wprowadzające w błąd oznaczenia towarów np. przez podawanie informacji sugerujących lecznicze właściwości produktów, przypisywanie im cech, których w rzeczywistości nie posiadają lub kierowanie do konsumentów wprowadzających w błąd ofert, które sugerowały pewność uzyskania nagrody pieniężnej (w przypadku firm wysyłkowych). Wiele stwierdzonych nieprawidłowości w zakresie reklamy dotyczyło usług deweloperskich i telekomunikacyjnych (podawanie cen netto, wprowadzające w błąd informacje dotyczące warunków promocji). Należy podkreślić, że w większości przypadków przedsiębiorcy wycofali kwestionowane przez Prezesa UOKiK reklamy.

Większość prowadzonych przez UOKiK postępowań dotyczy przekazu komercyjnego wprowadzającego w błąd. Coraz częściej jednak pojawiają się sprawy reklam sprzecznych z dobrymi obyczajami. Okazją do debaty w redakcji „Rzeczpospolitej” były dwa niedawno zakończone postępowania UOKiK. Pierwsze dotyczyło używania przez sieć handlową Media Markt w kampanii promocyjnej hasła Nie dla idiotów!, którego wymowa mogła być obraźliwa. Natomiast w drugim Prezes Urzędu odniósł się do reklamy umieszczonej na ścianie frontowej sklepu RTV/AGD Domeks w Poznaniu. Przedstawiała ona samolot uderzający w budynek i unoszące się kłęby dymu oraz była opatrzona napisem U nas wszyscy lądują, co mogło wywoływać skojarzenia z zamachem na World Trade Centre 11 września 2001 roku.

Oba postępowania zakończyły się decyzjami niestwierdzającymi naruszenia zbiorowych interesów konsumentów. Zostały one poprzedzone szeregiem analiz mających na celu określenie, czy doszło do uchybienia dobrym obyczajom. Do najważniejszych należały badania społeczne. Wprawdzie 46% badanych na zlecenie UOKiK przez instytut IPSOS postrzegało reklamę Media Markt jako obraźliwą lub potencjalnie obraźliwą, jednak tylko 14% respondentów poczuło się osobiście obrażonymi (32% uważało, że reklama może obrażać inne osoby). Sondaż wykazał ponadto, że aż 52% badanych nie zgadza się na wprowadzenie zakazu emisji reklamy Media Markt. Podobne wyniki uzyskano również w badaniu przeprowadzonym przez TNS OBOP na potrzeby postępowania w sprawie Domeksu. Połowa ankietowanych stwierdziła, że wizerunek samolotu uderzającego w budynek kojarzy się im z zamachem w Nowym Jorku. Jednak tylko 28% uznało reklamę odwołującą się do tego wydarzenia za sprzeczną z dobrymi obyczajami, jeszcze mniej (15%) - za mogącą obrażać ludzkie uczucia. Tylko 13% respondentów opowiedziało się za zakazem reklamy (24% stwierdziło, że raczej należy jej zabronić).

Przedstawiając podczas debaty w redakcji „Rzeczpospolitej” stanowisko UOKiK w kwestii reklamy sprzecznej z dobrymi obyczajami, Prezes Urzędu Cezary Banasiński stwierdził, że właściwym rozwiązaniem jest połączenie regulacji w postaci przepisów (hard law) z samoregulacjami (soft law). Takie dobrowolne zobowiązania przedsiębiorców mogą odegrać dużą rolę pod warunkiem, że będą oferować konsumentom większą ochronę ich interesów niż ta wprost wynikająca z przepisów prawa, a nad ich przestrzeganiem czuwać będzie niezależne gremium cieszące się autorytetem we wszystkich zainteresowanych środowiskach.

Jak stwierdził prezes zarządu Stowarzyszenia Agencji Reklamowych w Polsce Paweł Kastory, w przyszłym tygodniu zakończone zostaną prace nad powołaniem Komisji Etyki Reklamy, która będzie czuwać nad przestrzeganiem przez przedsiębiorców zobowiązań zapisanych w kodeksie regulującym standardy etyczne w reklamie. W skład gremium wejdą przedstawiciele zarówno reklamodawców, jak i agencji reklamowych oraz mediów, a rozpoczęcie jego funkcjonowania przewidziano na początek stycznia 2006 roku.

O rosnącej roli samoregulacji jako sposobie radzenia sobie z wyzwaniami stwarzanymi przez rozwój rynku i funkcjonujących na nim narzędzi marketingowych, a także towarzyszącym im patologiom mówił gość debaty - Oliver Gray, Dyrektor Generalny Europejskiego Stowarzyszenia Norm w Reklamie (EASA). Powstało ono w 1992 roku w odpowiedzi na wezwanie na ówczesnego Komisarza ds. Konkurencji Sir Leona Brittana. Dziś EASA zrzesza 27 organów samoregulacji branży reklamowej z krajów UE, Szwajcarii, USA, Kanady, Rosji i Turcji. Jednym z celów EASA jest monitoring i koordynacja spraw związanych z ponadgranicznymi skargami na nieuczciwe reklamy. W 2004 roku rozpatrzyła ona ponad 50 tys. spraw. Najwięcej skarg (36 proc.) dotyczyło reklamy wprowadzającej w błąd. Ponadto EASA zajmowała się sprawami dotyczącymi naruszenia w przekazie komercyjnym godności kobiet (1,4 proc.) oraz wykorzystywania w reklamie łatwowierności dzieci (0,4 proc.) i nieodpowiedzialnego reklamowania żywności (1,7 proc.).

Dodatkowe informacje:
Elżbieta Anders, Rzecznik prasowy UOKiK
Departament Współpracy z Zagranicą i Komunikacji Społecznej
Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów
Pl. Powstańców Warszawy 1, 00-950 Warszawa
Tel. 22 827 28 92, 55 60 106, 55 60 314
E-mail: eanders@uokik.gov.pl

Pliki do pobrania

Galeria zdjęć

Debata na temat etyki w reklamie

 

Warto przeczytać

WYDANIE SPECJALNE #UOKiKtestuje - ZABAWKI
WYDANIE SPECJALNE #UOKiKtestuje - ZABAWKI

Z okazji Dnia Dziecka Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów przetestował 10 modeli samochodów zdalnie sterowanych.   ...>

Kontrola fotelików rowerowych dla dzieci
Kontrola fotelików rowerowych dla dzieci

Inspekcja Handlowa w I kwartale 2021 roku skontrolowała 92 rodzaje fotelików rowerowych dla dzieci. ...>

Nowa ustawa deweloperska - lepsza ochrona konsumentów
Nowa ustawa deweloperska - lepsza ochrona konsumentów

Sejm przyjął nową ustawę deweloperską, która wzmocni ochronę osób kupujących nieruchomości mieszkaniowe na rynku pierwotnym.   ...>

TSUE po stronie konsumentów - korzystne rozstrzygnięcie dla frankowiczów
TSUE po stronie konsumentów - korzystne rozstrzygnięcie dla frankowiczów

  Trybunał uznał, że to sądy krajowe odpowiadają za prawidłowe ustalenie stanu faktycznego oraz zastosowanie prawa krajowego.   ...>

Opinie w internecie - działania Prezesa UOKiK
Opinie w internecie - działania Prezesa UOKiK

W wyniku działań Prezesa UOKiK, ceneo.pl oraz opineo.pl zmienią zasady prezentowania negatywnych ocen wystawianych przez konsumentów. ...>

Oferty-pułapki w sieci. Sprawdź, czy dasz się złapać
Oferty-pułapki w sieci. Sprawdź, czy dasz się złapać

Drugi laptop za darmo, wakacje życia na Zanzibarze, 6 tys. dolarów zarobku dziennie? Uważaj, oferty zbyt piękne przeważnie nie są prawdziwe.   ...>

Koronawirus - pakiet informacji dla konsumentów
Koronawirus - pakiet informacji dla konsumentów

Odwołane loty i wycieczki, nieuczciwe ceny w sklepach, wprowadzające w błąd oferty. Z takimi problemami borykają się konsumenci w czasach zagrożenia epidemiologicznego.    ...>

Uwaga na fałszywe strony udające pośredników szybkich płatności
Uwaga na fałszywe strony udające pośredników szybkich płatności

Komunikat Prokuratury Krajowej, Komendy Głównej Policji, UOKiK, Europejskiego Centrum Konsumenckiego, FinCERT.pl – Bankowego Centrum Cyberbezpieczeństwa ZBP ...>

 

  
  

Do góry

Zobacz także:
Służba CywilnaUE